Her davranışın
arkasında mutlaka bir düşünce vardır, fakat biz sadece davranışlarla mücadele
ederiz. Davranışın arkasındaki düşünceyle mücadele etmek, davranışla mücadele
etmemek anlamına gelmez. Hem davranışın hem de onun arkasındaki düşüncenin
farkında olduğunuz zaman daha etkili olursunuz.
Aşağıdaki diyalog, davranışın arkasındaki düşünceye klasik bir örnektir;
hastaneden eve yeni doğmuş küçük bir bebek getiren annenin dört yaşındaki oğlan
çocuğunu düşünün. Annesi ile küçük kardeşi arasında olanları nasıl
algılamaktadır? Zaman ve dikkat. Beyninde ifade ettiklerini nasıl yorumlar? Tıpkı bir bebek gibi davranır,
ağlar, biberon ister, üstünü başını kirletir.
Bayan Jacobs'un dört yaşında bir kız çocuğu vardır ve kendini yeni doğmuş erkek
kardeşi tarafından tahttan indirilmiş gibi hissetmektedir. Bir akşam bebek
uyuduğu zaman anne kızıyla beraber mutfak masasına oturur ve onunla konuşmaya
başlar.
“Tatlım! Sana ailemizle ilgili bir hikaye anlatmak istiyorum. Bak! Bu mumlar
ailemizi simgeliyor.” Eğilip yerden uzun bir mum alır, “bu anne mum, yani bu
mum benim için.” Aynı zamanda mumu yakar. “Bu ateş de benim sevgimi simgeliyor.”
Yerden bir uzun mum daha alır. “Bu mum da baban.” Sonra anne mumun ateşiyle
baba mumu yakar. “Babanla evlendiğim zaman sevgimi ona verdim ama bak bütün
sevgim hâlâ duruyor”. Bayan Jacobs baba mumu bir mumluğun içine koyar ve yerden
küçük bir mum daha alır. “Bu da senin için tatlım.” Onu da kendi mumunun ateşiyle
yakar.” Sen doğduğun zaman sevgimi sana da verdim ama bak bütün sevgim hâlâ
duruyor. Babanınki de duruyor.” Bayan Jacobs küçük mumu da bir mumluğa
yerleştirir ve baba mumun yanına koyar. Sonra yerden en küçük mumu alır ve onu da anne mumun
ateşiyle yakar. “Bu da küçük erkek kardeşin için. O doğduğu zaman sevgimi ona
da verdim. Ama bak benden aldığınız sevgiler hâlâ bende duruyor. Çünkü sevgi böyle
meydana gelir. Sen de bütün sevgini sevdiklerine verebilirsin. İçindeki sevgi
hiçbir zaman bitmez. Şimdi ailemizdeki şu kocaman sevgi ışığına bak.”
Bize ne olursa olsun bunlar hakkında zihnimizde oluşturduğumuz düşünceler kadar
asla önemli olamazlar. Davranışlarımız bu düşüncelere dayanırlar. Davranış ve
düşünceler doğrudan insanların asıl niyetleri ile alâkalıdır -önemli ve gerekli
olduğumu-zu hissetmemiz için...
Jane Nelsen
* Çocuk Eğitiminde A'dan Z'ye Pozitif Disiplin kitabından alıntıdır.
